Banksparen voor je pensioen

Als je gaat banksparen voor je pensioen (ook wel een bancaire lijfrente genoemd) leg je periodiek geld in op een spaarrekening waarbij de inleg pas vrij komt na het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd. 

Je kunt je geld er dus niet zomaar van af halen. Dat klinkt misschien onaantrekkelijk, maar in ruil hiervoor biedt de Nederlandse overheid een belastingvoordeel om zo pensioenopbouw te stimuleren. 

Bij banksparen voor je pensioen is het geld op je je spaarrekening dus geblokkeerd. Je eenmalige of periodieke inleg levert gedurende een vooraf afgesproken tijd rente op (opbouwfase). Daarna wordt het maandelijks aan je uitgekeerd als aanvulling op je pensioen (uitkeerfase). 

Banksparen voor pensioen bestaat uit twee fases: 

• Opbouwfase: In de eerste fase bouw je het bedrag voor je aanvullend pensioen op. Je stort dan periodiek en/of eenmalig een bedrag. Vervolgens ontvang je ieder jaar rente wat het opgebouwde pensioenbedrag verder verhoogt. Dankzij het rente-op-rente-effect kan je geld snel meer waard worden. 
• Uitkeerfase: In de tweede fase wordt het gespaarde bedrag uitgekeerd. De uitkeringsperiode is minimaal 20 jaar vanaf de AOW-leeftijd. Het geld mag dus niet in één keer worden opgenomen zodra je met pensioen gaat. Dit is het verschil tussen een bancaire lijfrente en bijvoorbeeld banksparen voor een hypotheek, waarbij het gehele bedrag wel in één keer uitgekeerd kan worden.

Waarom kiezen spaarders ervoor om hun geld op een rekening vast te zetten, zonder het direct ter beschikking te hebben? De voornaamste reden is het belastingvoordeel: mensen die aan banksparen doen voor hun pensioen, profiteren van voordelen in zowel box 1 als box 3 van hun belastingopgave.

• Box 1: Bijdragen aan een bancaire lijfrente kun je aftrekken van box 1 van je belastingopgave. De belasting wordt in dit geval als het ware uitgesteld. Dit betekent dat je pas belasting betaalt, nadat het geld uitgekeerd wordt. Na het bereiken van de AOW-leeftijd heb je over het algemeen minder inkomsten en is het belastingpercentage lager.
• Box 3: Zolang je geld op een geblokkeerde spaarrekening staat, hoef je het niet op te geven in box 3. Het bedrag is dus vrijgesteld van de spaartaks. Zodra je totale vermogen boven de box 3-vrijstellingsgrens uitkomt, levert dit dus extra belastingvoordeel op.

De Belastingdienst stelt voorwaarden aan banksparen voor je pensioen. Als je niet aan deze voorwaarden voldoet of een verboden handeling uitvoert, mag je de gespaarde bedragen niet van de belasting aftrekken.

Koop je je bankspaarrekening voor pensioen af? Dan valt de volledige uitkering eenmalig in box 1 van je belastingaangifte. Daarnaast dien je over de afgetrokken premies een revisierente (boete) van 20% te betalen. De belastingdruk kan dan oplopen tot 69,5%.

Hoeveel geld levert banksparen voor pensioen eigenlijk op en hoe hoog is de uiteindelijke uitkering? In de onderstaande tabel vind je verschillende scenario’s.

*Jaarlijkse uitkering van rente, met rente-op-rente

Banksparen heeft voor spaarders de volgende voordelen:

• Veilig (en vast) rendement
  Bij banksparen behaal je altijd een positief rendement. Vaak is de rente vast en vooraf bekend. Dit is bij een lijfrenteverzekering niet gegarandeerd.
• Depositogarantie
  Omdat je geld op een bankrekening staat, zijn tegoeden tot € 100.000 per klant en bank gegarandeerd. Dit is bij een verzekeraar niet het geval. 
• Belastingvoordelen
  Met een bankspaarrekening stel je de betaling van belasting in box 1 uit tot na de AOW-leeftijd. Ook betaal je geen vermogensbelasting in box 3 over het bedrag dat op een pensioenspaarrekening staat.

• Lager rendement
  De rente op banksparen is laag. Als je nu een bankspaarrekening met een vaste rente voor een lange looptijd afsluit, is de rente zelfs (aanzienlijk) lager dan de verwachte inflatie. Zo verlies je relatief gezien zelfs geld en daalt je koopkracht.
• Geen vrijheid
  Zoals bij alle lijfrentes, kun je geld dat op een bankspaarrekening staat niet zomaar opnemen. Het geld moet uitgekeerd worden gedurende een minimumperiode van 20 jaar. Als je het geld toch nodig hebt, betaal je een flinke boete.
• Strenge voorwaarden
  Je kunt niet zonder meer een groot deel van je spaargeld op een bankspaarrekening zetten. Alleen premies die binnen je jaarruimte vallen, kun je van de belasting aftrekken.
• Geen uitkering tot overlijden
  Een bankspaarrekening keert een volledig bedrag uit tot het op is. Als je hierna nog in leven bent, ben je niet meer verzekerd van een aanvullend pensioen. Het voordeel is, dat je geld op een bankspaarrekening na je overlijden uitgekeerd wordt aan je nabestaanden. Bij een lijfrenteverzekering is dit niet altijd het geval.