Jaarruimte berekenen in 2025

Wil je weten hoeveel geld je in 2025 fiscaal vriendelijk opzij mag zetten voor je pensioen? Dan moet je je jaarruimte berekenen. In dit artikel leggen we je uit hoe je dat doet en hoe je onbenutte jaarruimte van de afgelopen jaren ook dit jaar nog kunt benutten.

Iemand schrijft met een pen op papier, met een rekenmachine ernaast.

HomePensioen › Jaarruimte berekenen

Laatste update: 20 januari 2026

In het kort

  • Jaarruimte is het bedrag dat je in een jaar fiscaal voordelig mag inleggen om pensioen op te bouwen.

  • Ongebruikte jaarruimte van de afgelopen jaren wordt reserveringsruimte genoemd. 

  • Sinds de invoering van de Wet toekomst pensioenen is de termijn verhoogd, zodat je tot 10 jaar terug kunt rekenen naar niet-benutte jaarruimte.

Wat is jaarruimte en reserveringsruimte?

De jaarruimte is het bedrag waarmee je ieder jaar pensioen op kunt bouwen met belastingvoordeel. Zodra je in een jaar nog fiscaal vriendelijk pensioen op mag bouwen van de Belastingdienst, heb je jaarruimte. Jaarruimte is slechts voor één jaar geldig, daarna wordt ongebruikte jaarruimte een deel van je reserveringsruimte voor het komende jaar.

Niet iedereen heeft de mogelijkheid om gebruik te maken van hun jaarruimte om pensioen op te bouwen met belastingvoordeel. Dit is voornamelijk afhankelijk van hoeveel pensioen je al opbouwt. Zzp’ers hebben daardoor vrijwel altijd een jaarruimte, omdat ze in de tweede pijler niets opbouwen (pensioen uit loondienst).

Wil je jaarruimte benutten voor je lijfrente, maar heb je in een belastingjaar geen fiscale jaarruimte, omdat je dat jaar genoeg pensioen opbouwt via je werkgever? Dan kun je alsnog je reserveringsruimte inzetten. De reserveringsruimte bestaat uit niet gebruikte jaarruimtes die je in de afgelopen tien jaar opgebouwd hebt.

Jaarruimteberekening

Je kunt eenvoudig een jaarruimte berekening voor 2026 doen met de handige online-tool van de Belastingdienst. Wil je beter begrijpen hoe je jaarruimte in elkaar steekt, hoeveel je fiscaal mag aftrekken en wil je zelf een jaarruimteberekening kunnen doen? Dan kan onderstaande formule en rekenvoorbeeld je helpen.

 

Formule jaarruimteberekening

Bij het berekenen van de jaarruimte wordt de volgende formule gebruikt:

(30% × premiegrondslag) – (6,27 x factor A)

Lijfrenteaftrek bij pensioentekort

Dankzij de nieuwe pensioenwet, die op 1 juli 2023 is ingegaan, is het mogelijk om een hoger bedrag aan lijfrentepremies af te trekken bij de aangifte voor inkomstenbelasting. Je kunt maximaal je totale jaarruimte en reserveruimte gebruiken als lijfrenteaftrek.

Bijzonder hieraan is dat je het bedrag niet opzij hoeft te zetten. Hoe je het geld uitgeeft en of je het geld daadwerkelijk in een lijfrente stopt, is aan jou. Let wel, uiteindelijk zul je de belasting moeten gaan betalen. Dit is bij een lijfrente natuurlijk ook het geval.

Zodra het belastbare bedrag vrijkomt (zodra je stopt met je onderneming of de pensioenleeftijd bereikt), kun je er wel voor kiezen om het om te zetten in een lijfrente of banksparen.

Of het wel of niet aantrekkelijk is van deze optie gebruik te maken, bespreek je het beste met een belastingadviseur. Zorg er in ieder geval voor dat je door de aftrek later niet in financiële problemen komt.

Voor het berekenen van je inkomsten belasting verwijzen we je graag naar deze pagina over belastingschijven.

Rekenvoorbeeld: jaarruimte pensioen als zzp’er/ondernemer

Je jaarruimte voor 2026 wordt berekend op basis van wat je in 2025 hebt verdiend. Jaarruimte is een percentage van het bruto inkomen minus de AOW-franchise voor lijfrente. Dit heet de premiegrondslag.

Als zzp’er heb je een winst van € 40.000 behaald. Je bent niet in loondienst dus er is geen sprake van een Factor A.

De premiegrondslag bedraagt 30% × € 40.000 = € 12.000. Dat is je jaarruimte. Voor dit bedrag mag je in 2026 nog fiscaal vriendelijk pensioen opbouwen.

Wat is reserveringsruimte?

Zelfs als je geen jaarruimte hebt, kun je nog gebruik maken van reserveringsruimte. Je reserveringsruimte bestaat uit jaarruimte die je niet opgemaakt hebt in de voorgaande tien jaren.

Als je zowel reserveringsruimte als jaarruimte hebt, is het verstandig om eerst de reserveringsruimte op te maken. Zo voorkom je dat de reserveringsruimte in het daaropvolgende jaar vervalt. Je jaarruimte schuift door en wordt het jaar daarna nieuwe reserveringsruimte.

Ook voor de reserveringsruimte hanteert de Belastingdienst maximumgrenzen. De hoogte van het maximumbedrag is afhankelijk van je leeftijd. Bereik je binnen tien jaar (vanaf de peildatum, niet in kalenderjaren) de AOW-leeftijd? Dan is het maximumbedrag ongeveer dubbel zo hoog.

Veelgestelde vragen over jaarruimte

Je jaarruimte geeft aan welk bedrag je met uitgestelde belasting in mag leggen in een lijfrente. Je betaalt pas belasting zodra het bedrag uitgekeerd wordt. Dan is de belastingvoet vaak lager.

Reserveringsruimte is niet gebruikte jaarruimte van de tien voorgaande jaren. Je kunt de reserveringsruimte inzetten voor lijfrentepremies, ook als je geen jaarruimte hebt, tot een maximum bedrag.

Voor de berekening van je jaarruimte wordt een formule gehanteerd. Hierbij spelen je opgebouwde pensioen, bruto-inkomen en eventuele reserveringen uit winst een rol.