Oprocentowanie stałe czy zmienne? Jak znaleźć złoty środek

Zastanawiasz się, co będzie dla Ciebie korzystniejszą opcją – oprocentowanie stałe czy zmienne? Przed takim dylematem stoją zarówno osoby planujące kupić mieszkanie na kredyt, jak i szukające korzystnego sposobu zarządzania swoimi oszczędnościami. Sprawdź, czym kierować się przy podejmowaniu decyzji o wyborze rodzaju oprocentowania produktu finansowego. Poznaj zalety i ryzyka związane ze zmienną i stałą stopą.

Rada Polityki Pieniężnej Narodowego Banku Polskiego aż 7 razy cięła w 2025 roku wysokość stopy referencyjnej. Łączna obniżka stóp procentowych wyniosła 1,75 punktów procentowych – w okresie od grudnia 2024 do grudnia 2025 spadły one z 5,75 proc. do 4 proc (1).

Na takie decyzje miała wpływ zwłaszcza dynamicznie zmniejszająca się inflacja. W grudniu 2025 roku osiągnęła ona poziom 2,4 proc., co stanowi wynik nieco poniżej celu inflacyjnego NBP (2,5 proc.). Jest to spadek o 2,3 pkt proc. r/r – w grudniu 2024 roku wskaźnik inflacji konsumenckiej wynosił 4,7 proc.

• Spadające stopy procentowe ucieszyły wielu kredytobiorców, którzy płacą dziś niższe raty.

• Mniej powodów do zadowolenia mają natomiast osoby lokujące kapitał na depozytach bankowych w Polsce oraz w instrumenty dłużne – np. obligacje. Cięcia stóp procentowych doprowadziły do obniżki oprocentowania na rynku finansowym, dlatego potencjalny zysk z odsetek jest niższy w porównaniu do okresów wyższych stóp.

Wysokość referencyjnych stóp procentowych ustala Rada Polityki Pieniężnej NBP. Bierze przy tym pod uwagę aktualną i prognozowaną sytuację makroekonomiczną, a zwłaszcza perspektywy inflacji. Jej wzrost uzasadnia podwyższanie stóp referencyjnych przez bank centralny, natomiast spadek skłania do ich obniżania.

• Główna stopa procentowa w Polsce wpływa na wskaźniki WIBOR/WIRON, od których zależy oprocentowanie kredytów bankowych, depozytów oraz instrumentów dłużnych.

• Efektem obniżki stóp są mniejsze koszty pożyczania pieniędzy, co napędza inwestycje i pobudza wzrost gospodarczy.

• Osoby i podmioty pożyczające swój kapitał mogą jednak mniej zarobić na odsetkach z powodu niższego oprocentowania. Niższy jest więc potencjalny zysk z lokat, kont oszczędnościowych czy obligacji.

Przed decyzją dotyczącą rodzaju oprocentowania stoją również osoby, które chcą gromadzić oszczędności i zarabiać na odsetkach. Podobnie jak przy wyborze kredytu, można wybrać oprocentowanie stałe lub zmienne.

W produktach oszczędnościowych oprocentowanie składa się z elementów niezależnych od klienta oraz części ustalanej przez bank. Analogicznie jak w kredytach, pojawia się tu marża banku, która wpływa na całkowity koszt lub – z perspektywy oszczędzającego – na potencjalny wynik z ulokowanego kapitału. Przy wyborze depozytu warto więc analizować nie tylko nominalną stawkę, ale też to, jak bank może w czasie zmienić oprocentowanie.

Im większe wartości referencyjnych stóp procentowych, tym łatwiej znaleźć atrakcyjne oferty oprocentowania depozytów bankowych, obligacji i innych instrumentów dłużnych. Gdy Rada Polityki Pieniężnej NBP obniża stopy, potencjalne zyski dla oszczędzających są niższe.

Oprocentowanie stałe czy zmienne lokaty terminowej?

Lokaty terminowe to depozyty bankowe, które można zawrzeć na ściśle określony czas np.:

• 1 miesiąc,

• 3 miesiące,

• 6 miesięcy,

• 12 miesięcy,

• 2 lata,

• 3 lata,

• 5 lat.

Takie lokaty bankowe są objęte stałym oprocentowaniem. Oznacza to, że nie zmienia się ono w całym okresie oszczędzania – nawet w razie cięć stóp procentowych przez bank centralny. Możesz więc jeszcze przed wpłaceniem środków oszacować potencjalny wynik oszczędzania – przy założeniu niezmiennych warunków umowy i po uwzględnieniu podatku.

• Lokaty terminowe zakładają jednorazową kapitalizację odsetek na koniec umowy. Dopiero wtedy bank wypłaca wypracowany zysk.

• Oprocentowanie najczęściej jest wyższe niż na kontach oszczędnościowych.

• Można założyć lokatę odnawialną, która automatycznie przedłuża się na ten sam okres. Wysokość oprocentowania może być jednak wtedy niższa niż na pierwotnej lokacie.

• Banki wymagają zwykle minimalnej kwoty depozytu na lokacie. W Raisin znajdziesz oferty już od 1 zł.

• Często obowiązuje również maksymalna wysokość wpłaty.

• Lokata terminowa nie umożliwia systematycznego oszczędzania poprzez wpłatę nowych środków – możesz jednak zakładać kolejne lokaty w tym samym lub innym banku.

• Możesz wypłacić pieniądze z lokaty przed zakończeniem umowy, lecz stracisz wtedy wypracowane odsetki. Dzięki temu spada skłonność do porzucenia celu oszczędnościowego i wydania środków na zachcianki.

Porównaj oprocentowanie lokat terminowych w Raisin i wybierz najkorzystniejszą ofertę.

Aby w bezpieczny sposób pomnażać swój kapitał, możesz również skorzystać z oferty elastycznych produktów oszczędnościowych. W przypadku tego rodzaju depozytów oprocentowanie jest zmienne, dlatego może wzrastać lub spadać wraz z upływem czasu – w zależności od wartości referencyjnych stóp procentowych.

• Konta oszczędnościowe i lokaty elastyczne nie mają ściśle określonego okresu trwania. Możesz więc w dowolnym momencie zakończyć oszczędzanie, aby wypłacić pieniądze i zrealizować swój cel oszczędnościowy.

• Elastyczne produkty oszczędnościowe pozwalają wielokrotnie dopłacać nowe środki w dowolnej kwocie. Są więc dobrym wyborem dla osób, które chcą systematycznie oszczędzać.

• Banki często oferują podwyższone oprocentowanie w ramach promocji dla nowych klientów lub na nowe środki. Zwykle obowiązuje ono przez określony czas i do ustalonego limitu kwotowego.

• Możesz w dowolnym momencie wypłacić część lub całość oszczędności. Nie musisz blokować dostępu do środków ani obawiać się ryzyka utraty wypracowanych odsetek.

• Takie depozyty bankowe są objęte okresową kapitalizacją – najczęściej miesięczną lub kwartalną. Oznacza to, że bank oblicza odsetki co pewien czas i dopisuje do podstawy ich naliczania w kolejnych okresach. Dzięki temu możesz zwiększyć potencjalny wynik oszczędzania za sprawą efektu procentu składanego.

W niektórych bankach oraz na platformach oszczędnościowych (np. w Raisin) możesz złożyć wniosek o założenie indywidualnego planu oszczędzania. Jest to wygodne rozwiązanie, ponieważ nie musisz pamiętać o cyklicznych wpłatach na elastyczną lokatę. Wystarczy, że ustalisz wysokość i częstotliwość wpłat, a środki będą automatycznie zasilać Twoje konto.

Dowiedz się więcej o  elastycznym produkcie oszczędnościowym w Raisin.

W zależności od tego, czy wybierzesz oprocentowanie zmienne, czy stałe dla swoich oszczędności, bank zaproponuje Ci różne warunki umowy. Sprawdź, w jakich przypadkach poszczególny rodzaj oprocentowania może okazać się korzystniejszy w określonych warunkach rynkowych.

Wybór rodzaju oprocentowania zawsze powinien być dopasowany do twojej sytuacji finansowej oraz horyzontu, na jaki odkładasz środki. Jeśli zależy Ci na stabilności i dokładnym planowaniu, stała stawka pozwala z góry określić, ile będziesz płacić w sensie utraconych korzyści względem zmiennego rynku – i ile faktycznie zyskasz.

Widzisz więc, że zarówno depozyty ze zmiennym, jak i stałym oprocentowaniem mają wiele zalet, a także wiąże się z nimi pewne ryzyko. Złotym środkiem jest więc dywersyfikacja oszczędności.

• Podziel swój kapitał między depozytami o różnym rodzaju oprocentowania. Wpłać część pieniędzy na depozyty objęte zmiennym, a część stałym oprocentowaniem.

• Załóż lokaty terminowe o różnym okresie zapadalności. Uwzględnij zarówno scenariusze długoterminowe, jak i krótkoterminowe.

• Można również rozważyć otwarcie depozytów w zagranicznych bankach za pośrednictwem platformy Raisin, jako jednej z możliwych opcji dywersyfikacji. Dywersyfikacja geograficzna pozwala ograniczyć ryzyko stóp procentowych. Warto być jednak w takim przypadku świadomym ryzyka walutowego.

Dla oszczędzających istotny jest także okres spłaty w rozumieniu czasu zamrożenia kapitału. Im dłuższy horyzont, tym większe znaczenie ma zmiana oprocentowania oraz reakcja banku na wzrost stóp procentowych lub ich obniżkę. To właśnie czas decyduje, czy elastyczność zmiennej stawki przełoży się na realny zysk.

Artykuł ma charakter informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi porady inwestycyjnej ani rekomendacji wyboru konkretnych produktów finansowych. Warunki oprocentowania zależą od oferty banku oraz sytuacji rynkowej.

Źródła:

https://www.bik.pl/poradnik-bik/oprocentowanie-stale-czy-zmienne [dostęp 16.01.2026]

https://www.knf.gov.pl/dla_konsumenta/kampanie_informacyjne/stala_czy_zmienna_stopa_oprocentowania [dostęp 16.01.2026]

https://marciniwuc.com/lokaty-i-konta-oszczednosciowe-wszystko-co-musisz-wiedziec/ [dostęp 16.01.2026]