Podatek od darowizny 2026: ile wynosi i kiedy trzeba go zapłacić?

Darowizna to umowa prawa cywilnego, w ramach której darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego. Nie powinien więc domagać się od niego niczego w zamian. Przedmiotem darowizny mogą być różne rzeczy oraz prawa majątkowe.

Najczęściej darczyńcy przekazują w darowiźnie pieniądze, – np. swoim dzieciom, wnukom lub rodzeństwu. Powszechna jest również darowizna nieruchomości (np. mieszkania, domu czy działki), samochodu, a także biżuterii.

Poniższa tabela przedstawia najważniejsze różnice między darowizną a spadkiem.

Źródło: opracowanie własne

Sprawdź także, czym jest podatek od spadku i ile wynosi.

Czy umowa darowizny wymaga aktu notarialnego?

Umowa darowizny wymaga zachowania formy aktu notarialnego pod rygorem nieważności, jeśli przedmiotem darowizny jest nieruchomość, np. mieszkanie, dom, działka czy garaż.

Co do zasady, w przypadku innych składników majątku (np. pieniędzy, samochodu czy biżuterii) zawarcie umowy notarialnej jest dobrowolne. Umowa darowizny bez zachowania tej formy będzie ważna, jeśli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione.

Obowiązek podatkowy powstaje od dnia otrzymania darowizny lub złożenia przez darczyńcę oświadczenia woli w formie aktu notarialnego.

Ile wynoszą podatek od darowizny oraz kwoty wolne od podatku?

Wysokość podatku od darowizny zależy od czystej wartości przekraczającej kwotę wolną od podatku dla danej grupy podatkowej w ciągu 5 lat. Podatek jest obliczany od nadwyżki ponad tę kwotę.

Obowiązują następujące kwoty wolne od podatku dla poszczególnych grup podatkowych:

• I grupa podatkowa: 36 120 zł
• II grupa podatkowa: 27 090 zł
• III grupa podatkowa: 5 733 zł

Podatek od darowizny a grupy podatkowe

Ustawa o podatku od spadków i darowizn dzieli obdarowanych na trzy podstawowe grupy podatkowe. Przynależność do nich zależy od stopnia pokrewieństwa lub powinowactwa z darczyńcą.

• I grupa podatkowa: mąż, żona, zstępni (dzieci, wnuki i prawnuki), wstępni (rodzice, dziadkowie i pradziadkowie), brat, siostra, ojczym, macocha, pasierb oraz dodatkowo teść, teściowa, zięć i synowa.
• II grupa podatkowa: rodzeństwo rodziców, zstępni i małżonkowie pasierbów, zstępni rodzeństwa, małżonkowie rodzeństwa i rodzeństwo obojga małżonków, a także małżonkowie innych zstępnych.
• III grupa podatkowa: pozostali obdarowani, w tym osoby niespokrewnione z darczyńcą.

Ustawodawca wyodrębnił w ramach I grupy tzw. zerową grupę podatkową. Należą do niej najbliżsi członkowie rodziny darczyńcy: małżonek, zstępni, wstępni, pasierb, rodzeństwo, ojczym oraz macocha. Osoby te mogą skorzystać z całkowitego zwolnienia od podatku od spadków i darowizn, niezależnie od wartości otrzymanego majątku.

* W grupie 0 pełne zwolnienie z podatku wymaga spełnienia ustawowych warunków, w tym zgłoszenia darowizny po przekroczeniu kwoty 36 120 zł, jeśli zgłoszenie jest wymagane.

Źródło: opracowanie własne

Warunkiem zwolnienia z podatku dla osób z zerowej grupy podatkowej jest zgłoszenie darowizny na formularzu SD-Z2 do właściwego urzędu skarbowego.

• Należy dopełnić tego obowiązku w terminie do 6 miesięcy od otrzymania darowizny.

• Brak terminowego zgłoszenia skutkuje utratą prawa do zwolnienia – zapłacisz wtedy podatek według stawek dla I grupy podatkowej.

• Nie musisz składać formularza SD-Z2, jeśli wartość otrzymanego majątku nie przekracza 36 120 zł lub darowizna została przekazana na podstawie umowy w formie aktu notarialnego.

W przypadku dalszego stopnia pokrewieństwa (I, II i III grupy podatkowe) obdarowany zgłasza darowiznę na druku SD-3, gdy otrzyma majątek o łącznej wartości przekraczającej kwotę wolną od podatku, a umowa nie została zawarta w formie aktu notarialnego. Termin zgłoszenia wynosi 1 miesiąc od otrzymania darowizny.

Zanim wydasz pieniądze otrzymane w darowiźnie, mogą one tracić realną wartość w związku z inflacją. Możesz wpłacić swoje środki, wpłacając je na lokatę i konto oszczędnościowe. Wówczas, po określonym czasie, bank dopisze do Twojego kapitału kwotę wypracowanych odsetek.

Wszystkie depozyty bankowe oferowane za pośrednictwem platformy Raisin podlegają ustawowym systemom gwarantowania depozytów państw członkowskich Unii Europejskiej (w Polsce przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny, w innych krajach UE na mocy dyrektywy 2014/49/UE) do równowartości 100 000 euro na jednego deponenta w danej instytucji bankowej (lub równowartości w walucie lokalnej przeliczanej według średniego kursu NBP).

Niniejszy materiał ma charakter wyłącznie edukacyjny i informacyjny. Nie stanowi porady prawnej, doradztwa podatkowego ani rekomendacji inwestycyjnej w rozumieniu obowiązujących przepisów prawa. Zasady opodatkowania darowizn oraz warunki zwolnień wynikają z przepisów ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn oraz ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych i mogą ulegać zmianom. W celu ustalenia indywidualnych skutków podatkowych zaleca się konsultację z licencjonowanym doradcą podatkowym lub właściwym urzędem skarbowym.

Źródła:

https://www.gov.pl/web/gov/zglos-otrzymanie-majatku-ze-spadku-lub-darowizny-formularz-podatkowy-sd-z2 [dostęp 15.09.2026].

https://podatki-arch.mf.gov.pl/pcc-sd/abc-sd/stawki-podatkowe-sd/ [dostęp 15.09.2026].

https://notariusz-rzeszow.eu/jaka-jest-roznica-miedzy-spadkiem-a-darowizna/ [dostęp 15.09.2026].