Co to jest hossa i bessa na giełdzie papierów wartościowych?

Rynek akcji giełdowych cechuje się sporą zmiennością – zarówno wzrosty, jak i spadki cen papierów wartościowych ulegają wahaniom. Moment przejścia między hossą a bessą jest bardzo trudny do przewidzenia. Z tego względu część inwestorów koncentruje się na długoterminowej strategii inwestycyjnej, zamiast próbować dokładnie przewidywać zmiany trendów rynkowych.

Źródło: opracowanie własne

Hossa wyróżnia się tym, że w jej okresie można zaobserwować długotrwały wzrost cen akcji i innych instrumentów finansowych na giełdzie papierów wartościowych. Nie są to więc jedynie krótkotrwałe korekty notowań.

Inwestorzy wykazują w trakcie hossy znacznie większą skłonność do zakupu aktywów niż do ich sprzedaży – występuje więc przewaga popytu nad podażą.

W okresie hossy można zwykle zaobserwować m.in. następujące zjawiska:

• pozytywne nastawienie inwestorów dotyczące sytuacji rynkowej,

• ogólny rozwój gospodarczy,

• systematyczny wzrost cen aktywów na rynkach finansowych,

• ożywienie na rynku nieruchomości,

• zwiększoną liczbę transakcji zawieranych na giełdzie,

• niski poziom bezrobocia,

• niskie stopy procentowe.

Przeciwieństwem hossy jest bessa, czyli długotrwały trend spadkowy. Zauważalne są w tym okresie systematyczne spadki cen akcji i innych instrumentów finansowych.

W czasie bessy wzrasta skłonność części inwestorów do decydowania się na sprzedaż aktywów w celu szybkiej realizacji zysków. W efekcie podaż przewyższa popyt.

W trakcie bessy zwykle pojawiają się następujące okoliczności:

• recesja gospodarcza,

• podwyżki stóp procentowych, a w efekcie wzrost kosztów kredytu czy leasingu,

• spadające kursy akcji i innych instrumentów na giełdzie,

• spadek cen na rynku surowców,

• pesymistyczne nastawienie i narastający strach wśród inwestorów,

• niepewna sytuacja geopolityczna w kraju i na całym świecie – np. międzynarodowe konflikty wojenne czy epidemie,

• wysoka inflacja.

Hossa i bessa na giełdzie to odwrotne trendy rynkowe, które różnią się od siebie dynamiką i czasem trwania:

• Dynamika zmian – początek bessy zwykle jest znacznie bardziej gwałtowny w porównaniu z hossą. Kursy akcji i innych instrumentów szybko spadają do niskich poziomów.

• Długość trwania – hossa może utrzymywać się przez wiele lat, natomiast bessy są często krótsze.

Źródło: opracowanie własne

Różnice między hossą a bessą dobrze ukazuje symbolika byka i niedźwiedzia.

• Długotrwały wzrost cen na giełdzie określa się rynkiem byka, ponieważ zwierzę to podczas ataku unosi rogi z dołu ku górze. Podobnie dzieje się z notowaniami akcji podczas hossy, które stopniowo wzrastają.

• Natomiast niedźwiedź symbolizuje bessę, gdyż atakuje w przeciwnym kierunku niż byk – uderza łapą z góry na dół. Zachowanie to stanowi metaforę spadku kursów na giełdzie.

• Najczęściej o rynku niedźwiedzia mówi się w sytuacji, gdy notowania spadną o co najmniej 20% w ciągu dwóch kolejnych miesięcy.

Różnice między hossą a bessą trafnie obrazuje też powiedzenie, że niedźwiedzie zjeżdżają windą, a byki wchodzą schodami.

• Oznacza to, że przebieg bessy jest znacznie bardziej dynamiczny, lecz trwa krócej niż hossa.

• Wzrosty cen są natomiast wolniejsze, lecz rozłożone na dłuższy okres.

• Można też spotkać się z określeniem „pułapki na byki” – są to sytuacje, gdy na danym rynku dochodzi do krótkotrwałych spadków kursów w okresie hossy.

Zarówno hossa, jak i bessa nie trwają wiecznie, lecz występują w naprzemiennych cyklach.

• Po okresie wzrostu cen na giełdzie następuje czas spadków.

• Załamanie na rynku również nie jest trwałe. Pojawia się po nim ożywienie na rynku i odbicie notowań giełdowych.

• Koniec hossy oznacza więc początek bessy, natomiast schyłek bessy zapowiada początek hossy.

Przejście od hossy do bessy wiąże się ze zmianą nastrojów wśród inwestorów – od optymizmu, przez euforię, po powszechny pesymizm, niepewność i strach.

• Można przewidywać, że wkrótce nastanie bessa, jeśli od dłuższego czasu utrzymują się wysokie kursy na giełdzie.

• Na załamanie notowań wskazują także niespodziewane wydarzenia o zasięgu międzynarodowym – np. konflikty wojenne czy epidemie.

• Poprawa koniunktury gospodarczej zapowiada natomiast, że wkrótce nadejdzie hossa.

Okres konsolidacji to czas, w którym pojawia się równowaga między podażą a popytem na zakup instrumentów finansowych.

• Nastroje wśród inwestorów są wtedy umiarkowane – nie ma ani nadmiernego optymizmu ani pesymizmu.

• Ceny aktywów stają się stabilne – taki przestój kończy się wraz z nastaniem nowego trendu.

W okresie hossy można korzystać z potencjału wzrostowego spółek i wyszukiwać dobre okazje inwestycyjne. Jest to czas, który sprzyja uzyskiwaniu wysokich stóp zwrotu.

Inwestowanie na giełdzie wiąże się ze sporym ryzykiem. Doświadczeni inwestorzy stosują więc strategię dywersyfikacji – dobierają do portfela różne rodzaje instrumentów finansowych oraz inwestują w danym momencie na kilku rynkach.

Nawet w okresie trendu wzrostowego mogą pojawić się momenty krótkotrwałych wahań.

• Z tego powodu najrozsądniejszym rozwiązaniem jest długofalowa strategia inwestycyjna.

• Zapobiega ona częstemu błędowi początkujących inwestorów, polegającemu na podejmowaniu pochopnych decyzji pod wpływem emocji.

Niektórzy inwestorzy w okresie hossy zwiększają udział bardziej ryzykownych aktywów, jednak odpowiednia strategia zależy od indywidualnych celów i poziomu akceptowanego ryzyka.

W czasie bessy powszechna wśród inwestorów na rynku staje się niższa skłonność do ryzyka.

• Przez dłuższy czas wielu z nich wybiera bezpieczniejsze formy inwestycji, np. obligacje, surowce, ETF-y czy nieruchomości.

• Niektóre osoby wpłacają także pieniądze na oprocentowane depozyty bankowe – lokaty terminowe i konta oszczędnościowe.

• Spada natomiast gotowość do inwestowania w akcje czy na rynku kryptowalut.

Część inwestorów w okresach zwiększonej niepewności decyduje się na większy udział aktywów o bardziej konserwatywnym profilu ryzyka. Odpowiednia struktura portfela zależy jednak od indywidualnych celów inwestycyjnych i akceptowanego poziomu ryzyka.

Bessa często stwarza liczne okazje do zakupu instrumentów finansowych w okazyjnej cenie. Z powodu niskiego popytu i wysokiej podaży nie trzeba się śpieszyć z zawieraniem transakcji. Inwestowanie w okresie bessy wiąże się ze sporym ryzykiem straty kapitału, dlatego wskazana jest:

• dywersyfikacja portfela,

• panowanie nad emocjami,

• budowanie poduszki finansowej,

• przyjęcie długoterminowego horyzontu inwestycyjnego.

Doświadczeni inwestorzy często akceptują przejściowe spadki notowań, ponieważ są świadomi, że wkrótce nadejdzie hossa i nadrobią straty z nawiązką.

Przeczytaj więcej na temat długoterminowych scenariuszy planowania finansowego z Raisin.

1. Gdy nadchodzi hossa, nie ulegaj euforii. Co za tym idzie, nie inwestuj wszystkich pieniędzy w ryzykowne aktywa. Trzymaj się wcześniej ustalonej strategii i nie podejmuj decyzji inwestycyjnych na podstawie analizy trendu wzrostowego kursów.
2. Nawet gdy większość instrumentów finansowych w Twoim portfelu przynosi zyski, nie zapominaj o dywersyfikacji – geograficznej, branżowej czy ze względu na rodzaj aktywów.
3. W okresie bessy skup się na minimalizowaniu strat. Ogranicz zbędne wydatki i zbuduj pokaźną poduszkę finansową. Podejmowanie decyzji inwestycyjnych pod wpływem silnych emocji może prowadzić do niekorzystnych rezultatów.
4. Niezależnie od sytuacji rynkowej utrzymuj bezpieczną poduszkę finansową. Niektórzy inwestorzy postrzegają okresy spadków jako okazję do zakupów, jednak wiąże się to z ryzykiem dalszych spadków cen.

Źródła:

Komisja Nadzoru Finansowego, Pierwsze Kroki Na Rynku Finansowym: https://www.knf.gov.pl/knf/pl/komponenty/img/Pierwsze%20kroki%20na%20rynku%20finansowym%20-%20scenariusze%20lekcji_66589.pdf [dostęp 25.02.2025]

https://www.bankier.pl/smart/na-czym-polega-bessa-na-gieldzie-i-jak-uniknac-pochopnych-decyzji-inwestycyjnych-na-rynkach-finansowych [dostęp 14.07.2026]

https://direct.money.pl/artykuly/porady/co-to-jest-hossa [dostęp 14.07.2026]