Samodzielne odkładanie kapitału pozwala budować dodatkową stabilność finansową na okres po zakończeniu aktywności zawodowej. Sprawdź, jak efektywnie planować oszczędności emerytalne i jakie rozwiązania rynkowe warto wziąć pod uwagę.
Opracowanie i weryfikacja:
Ekspert finansowy
Ekspert finansowy
Współautor
Współautor
Jedną z opcji jest odkładanie pieniędzy na lokatach terminowych i kontach oszczędnościowych, wpłacanie na IKE lub IKZE, a także przystąpienie do dobrowolnego programu PPK.
Podstawa naliczania odsetek wzrasta po każdej kolejnej kapitalizacji.
, jeśli korzystamy z instrumentów emerytalnych w ramach III filaru i spełnimy wymagane warunki.
Polski system oszczędzania na emeryturę obejmuje rozwiązania państwowe i prywatne, które mogą pomóc w budowaniu kapitału na przyszłość. W ramach planowania emerytury warto poznać najważniejsze z nich:
IKE (Indywidualne Konto Emerytalne): pozwala oszczędzać na prywatną emeryturę, a wypłata środków po spełnieniu ustawowych warunków jest zwolniona z 19% podatku Belki. IKE można założyć od 16. roku życia, a limit wpłat w 2026 roku wynosi 28 260 zł.
IKZE (Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego): wpłaty można odliczyć od dochodu w rozliczeniu PIT, co może być szczególnie korzystne dla osób płacących wyższy podatek dochodowy. Przy spełnieniu warunków wypłata po ukończeniu 65 lat jest objęta zryczałtowanym podatkiem 10%, a limit wpłat w 2026 roku wynosi 11 304 zł dla większości oszczędzających.
PPK (Pracownicze Plany Kapitałowe): program współfinansowany przez pracownika, pracodawcę i państwo; pracodawca finansuje podstawową składkę w wysokości 1,5% wynagrodzenia pracownika. Państwo przekazuje 250 zł jednorazowej wpłaty powitalnej oraz 240 zł rocznej dopłaty (po spełnieniu warunków aktywności).
PPE (Pracownicze Programy Emerytalne): rozwiązania oferowane przez pracodawców, w których pracodawca finansuje podstawową składkę na rzecz pracownika. Mogą stanowić dodatkowe źródło oszczędności na zakończenie aktywności zawodowej.
OIPE (Ogólnoeuropejski Indywidualny Produkt Emerytalny): dobrowolne rozwiązanie przeznaczone do długoterminowego oszczędzania na emeryturę w ramach rynku europejskiego. Może być jednym z narzędzi wspierających skuteczne oszczędzanie i budowanie kapitału na przyszłość.
Przeczytaj także: W co inwestować na emeryturę? Planowanie finansowe w późnym wieku
Wiedząc, że gromadzenie kapitału wyłącznie w ZUS nie pozwoli utrzymać dotychczasowego stylu życia, konieczne jest samodzielne odkładanie na emeryturę. Nie warto zwlekać z tą decyzją – im więcej mamy czasu do osiągnięcia wieku emerytalnego, tym lepiej. Nawet niewielkie kwoty odkładane regularnie przez lata pozwalają zgromadzić spory kapitał.
Dlaczego oszczędzanie na emeryturę jest konieczne? Można wymienić co najmniej kilka powodów:
Niska wysokość świadczenia z ZUS – emerytura wypłacana przez ZUS może nie wystarczyć na utrzymanie dotychczasowego standardu życia. Przewiduje się, że stopa zastąpienia w przyszłości znacząco spadnie, co oznacza, że świadczenia emerytalne z roku na rok będą coraz niższe – mogą stanowić jedynie niewielki ułamek ostatniego wynagrodzenia. Według danych statystycznych stopa zastąpienia w Polsce spadła z 52,5% w 2014 roku do 42,4% w 2020 roku. Projekcje OECD wskazują, że do 2060 roku wskaźnik ten może obniżyć się w okolice 25%.
Niezależność finansowa – gromadzenie środków na własną rękę to większa kontrola nad swoimi finansami i szansa na uniezależnienie się od systemu publicznego.
Korzyści podatkowe – produkty takie jak Indywidualne Konto Emerytalne i Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego oferują ulgi podatkowe, co pozwala na bardziej efektywne inwestowanie. Wpłaty na IKZE można odliczyć od dochodu, co zmniejsza roczne obciążenie podatkowe.
Procent składany – regularne oszczędzanie na emeryturę, nawet w niewielkich kwotach, może przynieść korzyści. Odsetki naliczane są nie tylko od wpłaconego kapitału, ale także od już zgromadzonych odsetek. To sprawia, że im wcześniej zaczniemy oszczędzać, tym więcej zgromadzimy.
Dziedziczenie środków: Pieniądze odkładane w ramach IKE, IKZE, PPK i PPE stanowią Twoją prywatną własność. W razie Twojej śmierci zgromadzony kapitał nie przepada – trafi do wyznaczonych przez Ciebie osób (tzw. osób uposażonych) lub do Twoich spadkobierców, bez konieczności opłacania podatku od spadków i darowizn.
Zanim wybierzesz sposób oszczędzania, określ, jaki poziom życia chcesz utrzymać po zakończeniu aktywności zawodowej. Weź pod uwagę przewidywane wydatki, oczekiwaną wysokość emerytury z ZUS oraz inne źródła przyszłych dochodów – dzięki temu łatwiej oszacujesz, jak duży dodatkowy kapitał warto zgromadzić.
Cel emerytalny powinien być realistyczny i dopasowany do czasu pozostałego do emerytury oraz do Twojej sytuacji finansowej. Na tej podstawie można dobrać strategię oszczędzania, a także odpowiednie instrumenty finansowe.
Podstawę przyszłej emerytury stanowią środki ewidencjonowane w ZUS, a w przypadku części ubezpieczonych także składki przekazywane do OFE. Niezależnie od tego możesz samodzielnie budować dodatkowy kapitał, korzystając m.in. z IKE, IKZE, PPK, PPE lub OIPE.
W praktyce warto więc traktować dodatkowe oszczędności jako uzupełnienie przyszłego świadczenia z systemu powszechnego. Jeśli chcesz dokładniej poznać zasady działania poszczególnych filarów, sprawdź nasz poradnik o polskim systemie emerytalnym.
Chcąc skutecznie oszczędzać na emeryturę, warto opracować indywidualną strategię oszczędzania, która uwzględnia zarówno cel finansowy, jak i horyzont czasowy. Konieczne będzie określenie własnej tolerancji ryzyka, gdyż od tego zależeć powinien wybór odpowiednich produktów inwestycyjnych. Na rynku jest wiele instrumentów finansowych, które mogą nam pomóc efektywnie pomnażać kapitał.
Lokaty terminowe i konta oszczędnościowe to jedne z prostszych sposobów na ulokowanie bezpieczniejszej części oszczędności.
Lokata pozwala z góry określić okres oszczędzania i potencjalny zysk, ale wcześniejsza wypłata środków może wiązać się z utratą odsetek.
Większą elastyczność zapewniają konta oszczędnościowe. W przypadku Raisin podobną funkcję pełni elastyczny produkt oszczędnościowy, który pozwala wpłacać kolejne środki i wypłacać je bez z góry określonego terminu. Dzięki temu może uzupełniać długoterminową strategię emerytalną jako bardziej płynna część zgromadzonego kapitału.
Wszystkie depozyty bankowe oferowane za pośrednictwem platformy Raisin podlegają ustawowym systemom gwarantowania depozytów (w Polsce za pośrednictwem BFG, w innych krajach UE przez krajowe odpowiedniki DGS) na mocy dyrektywy 2014/49/UE do równowartości 100 000 euro na jednego deponenta w danym banku
Detaliczne obligacje skarbowe emitowane przez Skarb Państwa charakteryzują się relatywnie niskim ryzykiem kredytowym emitenta. Oferują szeroki wybór okresów zapadalności – polskie obligacje emitowane są na okres od 3 miesięcy do nawet 12 lat.
Te instrumenty finansowe oferowane przez Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych pozwalają na inwestowanie w różnorodne aktywa, takie jak akcje, obligacje czy nieruchomości. Fundusze inwestycyjne mogą przynieść wyższe zyski, ale wiążą się również z większym ryzykiem. Trzeba liczyć się również z zagrożeniem utraty części lub nawet całości zainwestowanego kapitału.
Inwestowanie na giełdzie lub w surowce może przynieść znaczne zyski, zwłaszcza w dłuższym horyzoncie czasowym. Choć wiąże się to z większym ryzykiem, odpowiednia strategia inwestycyjna i dywersyfikacja mogą pomóc w minimalizacji strat.
Inwestycja w nieruchomości to popularna forma oszczędzania na emeryturę. Nieruchomości mogą generować dochód pasywny z najmu oraz zyski wynikające ze wzrostu wartości. Nie należy jednak zapominać o ryzyku związanym z inwestycjami.
W obliczu niepewności związanej z przyszłością systemu emerytalnego oraz rosnących kosztów życia warto podjąć działania, które pozwolą na efektywne gromadzenie kapitału. Właściwe podejście do oszczędzania, oparte na przygotowanej strategii i odpowiednio dobranych instrumentach, umożliwia budowanie stabilnych fundamentów finansowych na przyszłość.
Im wcześniej zaczniesz odkładać, tym więcej czasu masz na zbudowanie kapitału i wykorzystanie efektu procentu składanego. Nie musisz czekać, aż będziesz zarabiać dużo – na początku ważniejsza od wysokości wpłat jest ich regularność. Wraz ze zbliżaniem się do emerytury warto natomiast stopniowo ograniczać ryzyko i większą uwagę poświęcać ochronie już zgromadzonych środków.
Wiek | Cel | Priorytet | Poziom ryzyka | Przykładowe produkty |
25–35 lat | Zbudowanie pierwszego kapitału | Regularne wpłaty i wykorzystanie długiego horyzontu | Wyższy | PPK, IKE, IKZE, fundusze inwestycyjne, akcje |
35–45 lat | Systematyczne zwiększanie oszczędności | Dywersyfikacja i pełne wykorzystanie ulg podatkowych | Umiarkowany / wyższy | PPK, IKE, IKZE, obligacje, fundusze, lokaty |
45–55 lat | Przyspieszenie budowy kapitału | Zwiększanie wpłat i stopniowe ograniczanie ryzyka | Umiarkowany | IKE, IKZE, PPK, obligacje, lokaty, fundusze |
55+ | Ochrona zgromadzonych oszczędności | Ograniczenie ryzyka i zachowanie płynności | Niższy / umiarkowany | IKE, IKZE, PPK, obligacje, lokaty, konta oszczędnościowe |
Źródło: opracowanie własne
Pamiętaj, że poziom ryzyka powinien być zawsze dopasowany nie tylko do wieku, ale także do horyzontu oszczędzania, sytuacji finansowej i indywidualnej tolerancji na ewentualne straty.
Zacznij od oszacowania kwoty Twoich podstawowych wydatków po zakończeniu aktywności zawodowej. Następnie sprawdź prognozowaną emeryturę w ZUS i uwzględnij dodatkowe źródła, takie jak PPK, IKE czy IKZE – różnica między przewidywanymi dochodami a potrzebną kwotą pokaże Ci, jakiego kapitału będziesz potrzebować.
Ustal stałą kwotę, którą możesz odkładać każdego miesiąca bez nadmiernego obciążania domowego budżetu. Jako orientacyjny cel można przyjąć 10–15% dochodów, ale kwotę warto dopasować do wieku, zarobków, wydatków oraz czasu pozostałego do emerytury. Nawet stosunkowo niewielkie miesięczne wpłaty mogą z czasem przełożyć się na znaczący kapitał.
Zakładając oprocentowanie na poziomie 5% w skali roku, miesięczną kapitalizację odsetek oraz uwzględniając 19% podatek od zysków kapitałowych, Twoje oszczędności mogą wyglądać tak:
Miesięczna wpłata | Po 10 latach | Po 20 latach | Po 30 latach |
200 zł | 29 627 zł | 74 018 zł | 140 526 zł |
500 zł | 74 068 zł | 185 044 zł | 351 316 zł |
1000 zł | 148 137 zł | 370 088 zł | 702 632 zł |
Źródło: opracowanie własne
Najprostszym rozwiązaniem jest stały przelew wykonywany tuż po otrzymaniu wynagrodzenia. Dzięki temu pieniądze przeznaczone na emeryturę trafią na wybrane konto lub produkt oszczędnościowy, zanim zostaną wydane na bieżące potrzeby.
Nie musisz wybierać między ZUS, PPK, IKE, IKZE a własnymi oszczędnościami.
Nie cały kapitał musi być przeznaczony na odległą emeryturę. Część środków warto pozostawić w rozwiązaniach zapewniających łatwiejszy dostęp do pieniędzy w razie nieprzewidzianych wydatków.
Przynajmniej raz w roku warto sprawdzić wysokość odkładanych kwot, stan oszczędności oraz prognozowane świadczenie z ZUS. Jeśli zmieniły się Twoje dochody, wydatki albo sytuacja rodzinna, możesz odpowiednio zwiększyć lub zmniejszyć miesięczne wpłaty, a także zmodyfikować sposób gromadzenia kapitału.
Aby dowiedzieć się, jak odkładać na emeryturę i dobrać odpowiednie dla siebie produkty inwestycyjne, rozważ uczestnictwo w specjalistycznych kursach, czytanie książek lub śledzenie blogów finansowych – np. poradnika oszczędzania Raisin.
Dzięki tym krokom możesz rozpocząć oszczędzanie na emeryturę i budować stabilną przyszłość finansową.
Automatyzacja polega na ustawieniu stałego przelewu na konto oszczędnościowe, inwestycyjne lub produkt emerytalny tuż po otrzymaniu wypłaty. Dzięki temu dodatkowe oszczędności są odkładane, zanim zostaną przeznaczone na bieżące wydatki, co ułatwia systematyczne budowanie kapitału.
Często zaleca się odkładanie 10–15% miesięcznych dochodów na emeryturę, ale nie jest to uniwersalna reguła. Wysokość oszczędności warto dopasować do wieku, dochodów, podstawowych wydatków, posiadanego kapitału, przewidywanej emerytury oraz czasu pozostałego do zakończenia aktywności zawodowej.
Nie ma jednego rozwiązania odpowiedniego dla każdego oszczędzającego. W praktyce można łączyć kilka produktów, np. PPK, IKE lub IKZE z lokatami, obligacjami czy innymi instrumentami finansowymi, aby budować własny kapitał z uwzględnieniem różnych poziomów ryzyka.
Nie każdy produkt emerytalny uzależnia możliwość wypłaty środków od faktu nabycia uprawnień emerytalnych w ZUS. IKE, IKZE, PPK czy PPE mają własne zasady dotyczące wieku, okresu oszczędzania oraz warunków wypłaty.
Procent składany powoduje, że z czasem zysk może być naliczany nie tylko od pierwotnie wpłaconego kapitału, ale również od wcześniej wypracowanych odsetek lub zysków. Im dłuższy jest horyzont oszczędzania oraz im wcześniej zaczniesz odkładać pieniądze, tym większe znaczenie może mieć ten mechanizm.
Niniejszy materiał ma charakter wyłącznie edukacyjny i informacyjny. Nie stanowi doradztwa inwestycyjnego, porady podatkowej ani prawnej w rozumieniu obowiązujących przepisów prawa. Prezentowane symulacje, wskaźniki i przykłady mają charakter poglądowy i nie stanowią gwarancji uzyskania określonych wyników finansowych.
Źródła:
https://www.bankier.pl/smart/jak-i-kiedy-zaczac-oszczedzanie-na-emeryture-by-nie-martwic-sie-o-swoja-przyszlosc-finansowa [dostęp 23.09.2026].
https://www.oecd.org/content/dam/oecd/en/publications/reports/2025/11/pensions-at-a-glance-2025_76510fe4/e40274c1-en.pdf [dostęp 23.09.2026].
https://uokik.gov.pl/kalkulator-oszczedzania/ [dostęp 23.09.2026].
© 2026 Raisin SE, Berlin
Wszystkie przedstawione stawki oprocentowania są wyrażone jako wysokość oprocentowania w skali roku, chyba że wyraźnie wskazano inaczej. Wysokość oprocentowania w skali roku ilustruje, jaka byłaby stopa procentowa, gdyby odsetki były wypłacane i składane raz w roku. Pozwala to klientom na łatwiejsze porównanie zwrotu, jakiego mogą oczekiwać od swoich oszczędności na przestrzeni czasu.